NL EN

De resultaten van vorig jaar vielen tegen. Tijd om te panikeren?

09/01/2018

Erik Moniquet

Na de afloop van Q4 weet u meestal waar u aan toe bent. De laatste orders zijn verwerkt en u heeft zicht op de financiële resultaten van een gans jaar. U stelt tot uw teleurstelling vast dat het niet goed is geweest. Niet alleen vallen de financiële resultaten tegen, ook stelt u vast dat de targets die u in verschillende domeinen had vooropgesteld niet gehaald werden. Vaak leiden deze vaststellingen tot een bepaald gedrag: panikeren. Tenminste, als u de evaluatie van uw targets gedaan heeft. Onderzoek van Roger Martin toont aan dat er nog altijd meer dan 20% van alle organisaties geen jaarlijkse evaluatie van het strategisch plan houdt. Daarover verder meer.

De basisreactie is dus te panikeren. Maar is dit wel zo een goed idee? De logica zegt natuurlijk van niet. Als mensen hebben we drie ‘oerreacties’. Die zijn ‘freeze’, ‘flight’ or ‘fight’: verstarren, vluchten of vechten. Gedreven door paniek kan dit dus leiden tot inertie in organisaties, risicoavers gedrag dat de organisatie wegduwt van elke verandering of innovatie of tot de tegenreactie dat er massaal geschrapt wordt in kosten en mensen. De gevolgen op de bedrijfsresultaten van dit soort reacties kan zonder nood aan verdere staving worden voorspeld. Panikeren lijkt dus geen goed idee.

Toch is panikeren niet per definitie een slechte reactie. Paniek kan voor de nodige adrenaline zorgen om iets aan de tegenvallende resultaten te gaan doen. De zogenaamde ‘defining moments’, waar toppresteerders vaak over spreken als kantelpunten in hun carrière, zijn net die negatieve ervaringen waar ze een bepaalde betekenis aan geven om te kunnen groeien. Die negatieve ervaringen willen ze nooit nog meemaken. De toppresteerders gebruiken die negatieve ervaringen als brandstof om het vuur en het verlangen naar groei en ongeziene prestaties aan te wakkeren. Dit is niet alleen waar voor sporters of artiesten, ook voor ondernemers.

Panikeren is dus niet per definitie verkeerd. Het grote verschil tussen positieve en negatieve gevolgen van panikeren is wat er na de paniek gebeurt. De toppresteerders waarvan eerder sprake slagen erin om een deadline op de paniek te zetten. Business coach en expert zelfontwikkeling Anthony Robbins spreekt zelfs van de 90 seconden regel. Hij geeft zichzelf 90 seconden om zich slecht te voelen of te panikeren en daarna verandert hij de betekenis. Dat is natuurlijk het resultaat van jarenlange training.

Wat kan u best doen?

De negatieve gevolgen van verkeerd omgaan met de paniek na tegenvallende resultaten zijn niet te overzien. Wanneer de (financiële) reserves eerder beperkt zijn, is het zelfs mogelijk dat verkeerde beslissingen einde verhaal kunnen betekenen. Dit maakt natuurlijk dat mensen minder snel geneigd zijn beslissingen met grote gevolgen te nemen. Volgens John C. Maxwell zijn de beslissingen die ons angst inboezemen niet die beslissingen die we zeker moeten nemen omdat we moeten focussen op de positieve mogelijkheden van de beslissing, eerder dan de negatieve risico’s ervan.

We zijn het met Maxwell eens dat het in tijden van paniek en tegenslag belangrijk is de grote beslissingen niet uit de weg te gaan. We suggereren evenwel dit onderbouwd te doen.

Uiteraard kan u de resultaten die u het voorbije jaar gehaald heeft niet ongedaan maken. Die zijn wat ze zijn. U kan ze wel gebruiken om het komende jaar andere resultaten te halen en die grote beslissingen met enige onderbouw aan te gaan. Roger Martin stelt dat de belangrijkste les die u uit het voorbije jaar kan leren is om de evaluatie van uw strategie en resultaten niet als iets statisch te beschouwen. Marktveranderingen wachten immers niet op uw geplande evaluatievergaderingen. Martin stelt terecht dat evaluatie en bijsturing een proces is dat zich periodiek moet herhalen. Zelf evalueren we wekelijks onze marketing en sales en maandelijks en per kwartaal onze strategie. Dit hoeft niet uitgebreid te zijn. Als marktomstandigheden niet veranderen, heeft het immers weinig zin om bij te sturen. Het belangrijkste is dat u tijd voorziet om op te volgen. Als u meer gemoedsrust en zekerheid wil over de resultaten die u het komende jaar wil halen, zal enkel deze techniek uw resultaten al positief beïnvloeden.


Lees hier hoe VLS CONSULTiNG u en uw organisatie het komende jaar naar een hoger niveau kan tillen.


Daarnaast raden we aan om bij uw plannen om te verbeteren - en dus niet vanuit paniek te reageren - na te gaan wat vorig jaar uw resultaten bepaald heeft. We suggereren voor één keer niet Outside - In te beginnen. Integendeel. We stellen voor dat u voorbij de financiële resultaten en de marktveranderingen kijkt en intern in de organisatie gaat zoeken welke factoren de performance hebben bepaald. McGregor & Doshi - beiden ex McKinsey en auteurs van het boek ‘Primed to Perform’ - publiceerden in oktober 2017 een artikel in Harvard Business Review dat aantoonde dat medewerkers in organisaties soms betere werkmethoden gebruikten wanneer hun leidinggevenden niet aan het opletten waren. Meer zelfs. De medewerkers waren 10% tot 15% performanter wanneer ze hun eigen methoden toepasten dan wanneer ze de processen en procedures van de organisatie tot op de letter volgden. De auteurs concludeerden dat er in organisaties vaak op slechts één soort performantie wordt gefocust: tactische performantie. Dit is de performance volgens de voorgeschreven regels. De auteurs stellen dat het belangrijk is om ook te kijken naar adaptieve performantie. Dit is de wijze waarop processen en procedures worden aangepast in functie van de omgevingsfactoren. Het is met andere woorden best mogelijk dat de processen en procedures zoals u ze vandaag voert logisch juist in elkaar zitten maar onvoldoende adaptief zijn om resultaten te halen.

Ook de keuzes die u vorig jaar maakte om op in te zetten levert waardevolle informatie op die u kan gebruiken om het dit jaar beter te doen. Vooral de vraag ‘waarop waren die keuzes gebaseerd’ zorgt ervoor dat u met meer zekerheid het nieuwe jaar tegemoet kan gaan. Sinds Michael Porter weten we dat SWOT analyses niet de meest aangewezen manier zijn om strategische keuzes op te baseren. SWOT analyses vertrekken te veel uit buikgevoel en zijn te weinig op cijfers en analyse gebaseerd. Als ondernemer heeft u misschien een hekel aan cijfers. Toch bieden ze een objectieve inkijk in de mechanismen van uw prestaties. Het goede nieuws is dat er in elke organisatie meer data aanwezig is dan men op het eerste gezicht denkt.

Ten slotte is het waardevol uzelf als leider in vraag te stellen, te versterken en vooral te activeren. Prestaties worden gehaald door mensen die samengebracht worden rond een gemeenschappelijk doel. Het doel dat u definieert en wie u op welke manier samenbrengt is bepalend voor uw resultaat. Uzelf versterken als leider zal ervoor zorgen dat uw daadkracht op de momenten dat u moet ingrijpen om uw prestaties te verbeteren aanzienlijk toeneemt. Wanneer u daarnaast per medewerker nagaat wie vorig jaar op welke wijze heeft bijgedragen en of de nodige competenties om uw toekomstige resultaten te halen aanwezig zijn, krijgt u de nodige informatie om met nog meer zekerheid keuzes te maken die tot succes leiden.

Tegenvallende resultaten hoeven niet noodzakelijk tot paniek te leiden. Ze bevatten een schat aan informatie om het alleen maar beter te doen. Als u toch zou panikeren, is het belangrijk de paniek niet te lang te laten duren en niet in de val te trappen van niet meer te investeren. Heeft u al eens nagegaan wat niet meer investeren zou betekenen voor uw organisatie?